Gdybyśmy mieli wskazać jedno miejsce, które najlepiej oddaje, czym jest Barcelona, wybralibyśmy właśnie Plaça de Catalunya (plac Kataloński). Nie dlatego, że jest najpiękniejsza czy najbardziej spektakularna — ale dlatego, że wszystko zaczyna się i kończy właśnie tutaj. To naturalny punkt orientacyjny miasta, skrzyżowanie najważniejszych ulic, węzeł komunikacyjny i miejsce, przez które w ciągu dnia przewijają się setki tysięcy ludzi.
Plac o powierzchni niemal 50 tysięcy metrów kwadratowych zdobi kilkadziesiąt rzeźb i fontann. Wśród nich wyróżnia się pomnik Francesca Macià — pierwszego prezydenta Generalitatu Katalonii w latach 30. XX wieku — w formie odwróconych schodów, zaprojektowany przez rzeźbiarza Josepa Marii Subirachsa, który pracował też nad fasadą Męki Pańskiej Sagradzie Família. W narożniku placu stoi Font dels Sis Putti — fontanna z 1926 roku ozdobiona sześcioma postaciami putti, symbolizująca narodziny bogini Afrodyty. Wieczorami dwie duże fontanny na górnym tarasie placu podświetlane są w sposób, który nadaje temu miejscu zupełnie inny, spokojniejszy charakter.
Historia
Trudno uwierzyć, patrząc na tę rozległą przestrzeń w centrum miasta, że jeszcze w XIX wieku to miejsce znajdowało się dosłownie za murami Barcelony. Zanim mury zostały zburzone, teren dzisiejszego placu był wielką esplanadą na obrzeżach miasta – ze względu na strategiczne położenie tuż przy jednej z bram miejskich zajmowali go bez ładu i składu różni przybysze: stawiali domy, namioty cyrkowe i budy jarmarczne.
Pierwszy projekt zagospodarowania tego chaosu powstał już w 1852 roku, kiedy władze miasta zdecydowały, że w tym miejscu powinien stanąć reprezentacyjny plac. Realizacja jednak wlokła się przez dziesięciolecia – w 1888 roku rozpisano konkurs, który wygrał modernistyczny architekt Pere Falqués (1850-1916), a projekt rozwijali też Puig i Cadafalch oraz Francesc de Paula Nebot. Wywłaszczono grunty, lecz kolejne czynniki polityczne i historyczne blokowały budowę. Ostatecznie plac zainaugurował Alfons XIII dopiero 2 listopada 1927 roku.
Na placu znajdziemy rzeźby autorstwa znanych katalońskich twórców. Sześć grup rzeźbiarskich wokół placu reprezentuje cztery katalońskie miasta stołeczne – Barcelonę, Gironę, Lleidę i Tarragonę – a także dwie wartości będące fundamentem katalońskiej tożsamości: mądrość i pracę. W tym samym czasie, przygotowując się do Wystawy Światowej w 1929 roku, wokół placu powstały luksusowe hotele, bary i teatry – niemal żaden z nich nie przetrwał do dziś, pozostały jedynie wspomnienia nazw: Maison Dorée, Colón, Suís.
Przez kolejne dekady Plaça de Catalunya stała się miejscem wielu historycznych wydarzeń – manifestacji, świętowań i demonstracji, które wpisały się w katalońską historię. Do dziś jest naturalnym miejscem zgromadzeń w ważnych chwilach dla miasta i regionu.
Węzeł komunikacyjny
Z praktycznego punktu widzenia Plaça de Catalunya to jeden z najważniejszych węzłów komunikacyjnych w całej Barcelonie – i prawdopodobnie ten, przez który przejdziesz najczęściej. Krzyżują się tutaj linie metra L1 i L3, pociągi FGC (Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya) oraz Aerobus – niebieski autobus kursujący bezpośrednio z obu terminali lotniska Barcelona El Prat, który kończy trasę właśnie tutaj. Jeśli przylatujesz do Barcelony i wybierasz Aerobus jako środek transportu do centrum, to na Plaça Catalunya dotrzesz jako pierwszy.
Pociągi Rodalies (w tym linia R2 Nord z lotniska) zatrzymują się na pobliskiej stacji Passeig de Gràcia – około 10 minut spacerem od placu, tuż obok Casa Batlló.
Więcej o dojezdzie z lotniska piszemy w artykule Jak dojechać z Barcelona El Prat do centrum.
Ulice wychodzące z placu
Plaça de Catalunya to punkt, z którego rozchodzą się trzy z najważniejszych ulic w mieście: La Rambla, Passeig de Gràcia i Avinguda del Portal de l’Àngel.
La Rambla
Najsłynniejszy deptak Barcelony, prowadzący w kierunku portu. Tłoczny o każdej porze dnia i nocy, pełen kwiaciarek, ulicznych artystów i – niestety – kieszonkowców. Warto przejść choć raz, najlepiej wczesnym rankiem kiedy jest jeszcze spokojnie. Więcej znajdziesz w artykule La Rambla – czy warto i co zobaczyć?.
Passeig de Gràcia
Barcelońska odpowiedź na Pola Elizejskie, wyłożona charakterystyczną mozaikową posadzką, obsadzona platanami i pełna szyldów luksusowych marek. To przy tej ulicy stoją dwie z najsłynniejszych kamienic Gaudiego – Casa Batlló oraz Casa Milà (La Pedrera). Passeig de Gràcia to jednocześnie główna arteria handlowa Barcelony – zdecydowanie bardziej elegancka niż Rambla, mniej turystyczna i przyjemniejsza na spokojny spacer.
Avinguda del Portal de l’Àngel
Tej ulicy turyści często nie doceniają, a niesłusznie. Deptakowa ulica handlowa prowadząca w kierunku Dzielnicy Gotyckiej i Katedry. Spacer nią zajmie około 10 minut i kończy się tuż przy Katedrze Świętej Eulalii – to naturalny i przyjemny początek zwiedzania dzielnicy gotyckiej (Barri Gòtic). Po drodze znajdziesz zarówno popularne sieciówki, jak i lokalne sklepy i piekarnie.
El Corte Inglés
Bezpośrednio przy placu stoi ogromne centrum handlowe El Corte Inglés – kilkupiętrowy kompleks, gdzie pod jednym dachem znajdziesz dosłownie wszystko: artykuły spożywcze, kosmetyki, ubrania, elektronikę, rzeczy dla dzieci, a nawet meble. Dla turystów szczególnie praktyczny jest dział spożywczy – dobry wybór na zakup lokalnych produktów na wynos. Na samej górze budynku znajduje się taras widokowy z restauracją i barem, skąd rozciąga się jeden z ładniejszych widoków na plac i okoliczne ulice. Wjazd na górę jest bezpłatny, ale żeby skorzystać z widoków przy oknie, trzeba coś zamówić – kawa lub kieliszek Cavy to przyjemna alternatywa dla przepełnionych kawiarni w turystycznym centrum.
Gdzie zjeść i wypić kawę w pobliżu
Café Zurich
Na rogu placu i La Rambli stoi Café Zurich – jeden z najbardziej ikonicznych lokali w Barcelonie, z historią sięgającą początków XX wieku. To miejsce spotkań barcelończyków od pokoleń, z tarasem z widokiem na plac, który zachowuje swój niepowtarzalny klimat niezależnie od pory roku. Ceny są nieco wyższe niż w okolicznych barach, co jest ceną za lokalizację i historyczne znaczenie miejsca – ale przynajmniej raz warto tu usiąść i po prostu obserwować Barcelonę w ruchu.
Teresa Carles
Kilka minut spacerem od placu (przy Carrer de Jonqueres) znajdziecie Teresę Carles – jedną z naszych ulubionych restauracji wegetariańskich w Barcelonie, którą polecamy też w artykule o najlepszych wegetariańskich restauracjach. Doskonały wybór na lunch lub kolację.
Nomad Petit Nomad
Dla miłośników kawy speciality, w pobliżu działa Nomad Petit Nomad – jedna z lepszych kawiarni tego typu w mieście, serwująca kawy z własnej palarnii Nomad Coffee. Więcej o najlepszych kawiarniach w Barcelonie piszemy w artykule Gdzie na kawę w Barcelonie?.
Els Quatre Gats
Idąc Avinguda del Portal de l’Àngel w kierunku Katedry, po drodze możesz zajrzeć do Els Quatre Gats przy Carrer de Montsió – jednej z najważniejszych kawiarni w historii Barcelony. To tu na przełomie XIX i XX wieku spotykała się barcelońska bohema artystyczna, a stałymi gościami byli między innymi Antoni Gaudí i młody Pablo Picasso, który zorganizował tutaj swoją pierwszą wystawę. Miłośnicy kina mogą też znać to miejsce z innej strony – to właśnie w Els Quatre Gats kręcono sceny z kultowego filmu Woody’ego Allena Vicky Cristina Barcelona, w którym Juan Antonio grany przez Javiera Bardema poznaje przy stoliku Vicky i Cristinę. Dziś to nadal działająca restauracja – ceny są wyższe niż gdzie indziej, ale atmosfera miejsca jest nie do przecenienia.
Bar Tomàs de Sarrià
Na koniec coś zupełnie poza okolicą placu – a nawet poza centrum miasta. Bar Tomàs de Sarrià to według nas najlepsze patatas bravas w całej Barcelonie i tę opinię podtrzymujemy od wielu wizyt. Lokal mieści się w spokojnej, mieszkaniowej dzielnicy Sarrià, która sama w sobie jest przyjemną odskocznią od turystycznego centrum. Wspominamy o nim tutaj nieprzypadkowo – z Plaça Catalunya dotrzesz tam zaskakująco łatwo: pociąg FGC z podziemnego dworca pod placem, 15 minut jazdy, stacja Sarrià, 5 minut spacerem. Więcej o katalońskiej kuchni i naszych kulinarnych rekomendacjach znajdziesz w artykule Co zjeść w Barcelonie?.
Jak dojechać na Plaça Catalunya?
Metro: stacja Plaça Catalunya, linie L1 (czerwona) i L3 (zielona).
FGC: pociągi Ferrocarrils de la Generalitat odjeżdżają spod placu w kierunku Sarrià, Tibidabo, Sabadell i Terrasy.
Rodalies: Bezpośrednio na placu zatrzymują się linie podmiejskie Renfe (Rodalies de Generalitat) o numerach R1, R2, R3, R4. Ważne, linia R2 Nord z lotniska El Prat zatrzymuje się na stacji Passeig de Gràcia, skąd do placu jest około 10 minut spacerem.
Aerobus: przystanek końcowy linii A1 i A2 z lotniska El Prat.
Dowiedz się więcej o transporcie po Barcelonie: Komunikacja miejska w Barcelonie
Najczęściej zadawane pytania
Nieoficjalnie tak – to najbardziej centralny i rozpoznawalny punkt orientacyjny miasta. Stąd wychodzą najważniejsze ulice i tu zbiegają się wszystkie kluczowe linie transportu publicznego. Plac leży na granicy Starego Miasta i nowoczesnej dzielnicy Eixample, co czyni go naturalnym łącznikiem między dwiema częściami Barcelony.
Sam plac jest przestrzenią publiczną – bez biletów, bez kolejek. Warto poświęcić chwilę na obejście rzeźb i fontann, szczególnie pomnika Francesca Macià i Font dels Sis Putti. Główną atrakcją jest jednak jego położenie: to naturalny punkt startowy do zwiedzania La Rambli, Passeig de Gràcia i Dzielnicy Gotyckiej.
Najwygodniej Aerobusem (linia A1 lub A2), który jedzie bezpośrednio z obu terminali lotniska El Prat i kończy trasę na Plaça Catalunya. Przejazd trwa około 35 minut i kosztuje 7,45€. Alternatywą jest pociąg R2 Nord do stacji Passeig de Gràcia (około 27 minut od lotniska, bilet 5,50€) i 10 minut spacerem.
